Καύσωνες και ηλικιωμένοι: Γιατί η ακραία ζέστη αποτελεί ολοένα μεγαλύτερη απειλή

Οι άνθρωποι μεγαλύτερης ηλικίας φαίνεται να είναι ακόμη πιο ευάλωτοι στις πολύ υψηλές θερμοκρασίες από ό,τι είχε εκτιμηθεί μέχρι σήμερα. Νέα επιστημονικά δεδομένα προειδοποιούν ότι, καθώς η κλιματική αλλαγή εντείνεται και ο παγκόσμιος πληθυσμός γερνά, η έκθεση των ηλικιωμένων σε επικίνδυνες συνθήκες ζέστης αναμένεται να αυξηθεί σημαντικά.

Μελέτη ερευνητών του Πανεπιστημίου του Στάνφορντ, που δημοσιεύθηκε στο The Lancet Planetary Health, εξετάζει πόσο θα αυξηθεί μέχρι το 2100 η έκθεση των ανθρώπων άνω των 60 ετών σε επίπεδα θερμοκρασίας που μπορεί να γίνουν επικίνδυνα για την υγεία.

Το ζήτημα έχει ήδη αποκτήσει ιδιαίτερη σημασία, καθώς αρκετές περιοχές της Ευρώπης και των ΗΠΑ βίωσαν ένα ιδιαίτερα θερμό καλοκαίρι. Στη Γαλλία, μάλιστα, καταγράφηκαν πολύ ισχυροί καύσωνες από τα τέλη Ιουνίου, με την επιπλέον θνητότητα να ξεπερνά τους 6.000 θανάτους.

Οι ηλικιωμένοι πιο ευάλωτοι στη ζέστη

Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι αρκετές παλαιότερες μελέτες ενδέχεται να έχουν υπολογίσει χαμηλότερα από το πραγματικό τον κίνδυνο για τους ηλικιωμένους. Αυτό συμβαίνει επειδή πολλά από τα διαθέσιμα δεδομένα βασίζονταν σε νεότερους και υγιείς ανθρώπους και δεν αντανακλούσαν επαρκώς τις αντιδράσεις του οργανισμού σε μεγαλύτερες ηλικίες.

Ένας από τους σημαντικότερους παράγοντες που εξετάζονται είναι η λεγόμενη «θερμοκρασία υγρού βολβού» (Wet-bulb temperature), ένας δείκτης που συνδυάζει τη θερμοκρασία του αέρα με την υγρασία.

Η υψηλή υγρασία μπορεί να κάνει τη ζέστη πολύ πιο δύσκολη για τον ανθρώπινο οργανισμό, καθώς περιορίζει την ικανότητά του να αποβάλλει θερμότητα. Επομένως, δύο περιοχές με την ίδια θερμοκρασία μπορεί να παρουσιάζουν διαφορετικό επίπεδο κινδύνου, ανάλογα με την υγρασία.

Περισσότεροι άνθρωποι και για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα

Συνδυάζοντας τα νεότερα δεδομένα σχετικά με την ευαισθησία των ηλικιωμένων με τις προβλέψεις για τη γήρανση του παγκόσμιου πληθυσμού, οι ερευνητές εκτιμούν ότι οι συνθήκες ακραίας ζέστης θα επηρεάζουν περισσότερους ανθρώπους, σε περισσότερες περιοχές και για μεγαλύτερα χρονικά διαστήματα.

Σύμφωνα με ένα από τα σενάρια της μελέτης, εάν η μέση παγκόσμια θερμοκρασία αυξηθεί κατά 1,5°C σε σχέση με την προβιομηχανική εποχή, περίπου το 22% των ανθρώπων άνω των 60 ετών θα μπορούσε να εκτίθεται κάθε χρόνο σε επικίνδυνες συνθήκες ζέστης για περισσότερο από έναν μήνα.

Οι ίδιοι οι ερευνητές σημειώνουν, πάντως, ότι τα συγκεκριμένα ποσοστά εξαρτώνται από τις παραδοχές και τις μεθοδολογικές επιλογές που χρησιμοποιούνται στην ανάλυση.

Ανάγκη για καλύτερη προστασία

Ο κίνδυνος δεν είναι ίδιος για όλους. Περισσότερο ευάλωτες είναι οι περιοχές όπου σημαντικό μέρος του πληθυσμού δεν έχει εύκολη πρόσβαση σε μέσα προστασίας από τις υψηλές θερμοκρασίες, όπως ο κλιματισμός και κατάλληλοι χώροι δροσιάς.

Οι ερευνητές υπογραμμίζουν την ανάγκη να ενισχυθούν οι υποδομές και οι δυνατότητες προστασίας των πολιτών από τους καύσωνες, ιδιαίτερα των ηλικιωμένων και άλλων ευάλωτων ομάδων.

Παράλληλα, τονίζουν ότι η αντιμετώπιση των συνεπειών της κλιματικής αλλαγής δεν μπορεί να περιοριστεί μόνο στην προσαρμογή. Η μείωση των εκπομπών άνθρακα και των παραγόντων που συμβάλλουν στην υπερθέρμανση του πλανήτη παραμένει απαραίτητη για τον περιορισμό της μελλοντικής έκθεσης σε ακραία ζέστη.

Με αναφορές από:vita.gr/Επιμέλεια:ΜΚΜ