ΕΛΕΥΘΕΡΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙ: ΠΩΣ ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΑΝΑΚΑΛΥΠΤΟΥΝ ΤΟΝ ΚΟΣΜΟ ΟΤΑΝ ΤΟΥΣ ΔΙΝΟΥΜΕ ΧΩΡΟ

Όταν τα παιδιά αποφασίζουν μόνα τους τι θα κάνουν στο παιχνίδι, αναπτύσσουν τη δημιουργικότητα, την αυτοπεποίθηση και την ικανότητά τους να βρίσκουν λύσεις

Το παιχνίδι αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της παιδικής ηλικίας. Ωστόσο, οι ενήλικες συχνά αισθάνονται την ανάγκη να δώσουν στο παιχνίδι έναν εκπαιδευτικό χαρακτήρα, προσπαθώντας να κάνουν κάθε δραστηριότητα μια μικρή ευκαιρία μάθησης.

Φυσικά, το παιχνίδι μπορεί να βοηθήσει ένα παιδί να μάθει χρώματα, αριθμούς, σχήματα και διάφορες δεξιότητες. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι χρειάζεται κάθε φορά να υπάρχει ένας συγκεκριμένος στόχος.

Όταν ένα παιδί έχει την ελευθερία να επιλέξει μόνο του τι θέλει να κάνει, μπορεί να πειραματιστεί, να δοκιμάσει διαφορετικές ιδέες και να αναζητήσει λύσεις χωρίς να περιμένει από έναν ενήλικα να του υποδείξει την επόμενη κίνηση.

Ένας πύργος που καταρρέει μπορεί να το οδηγήσει να δοκιμάσει διαφορετικούς τρόπους κατασκευής. Μια ιστορία μπορεί να αλλάξει πολλές φορές, ενώ ένα απλό αντικείμενο μπορεί να μετατραπεί σε οτιδήποτε επιλέξει η φαντασία του.

Μέσα από αυτές τις φαινομενικά απλές δραστηριότητες, το παιδί εξασκεί σημαντικές δεξιότητες. Μαθαίνει να εξερευνά, να επιμένει όταν κάτι δεν πετυχαίνει και να εμπιστεύεται περισσότερο τη δική του κρίση.

Τι προσφέρει το ελεύθερο παιχνίδι

Αν παρατηρήσετε ένα παιδί την ώρα που παίζει χωρίς να παρεμβαίνετε διαρκώς, θα δείτε πόσα πράγματα ανακαλύπτει μόνο του.

Για παράδειγμα, αν μια κατασκευή πέφτει, μπορεί να αλλάξει τη βάση της ή να χρησιμοποιήσει διαφορετικά κομμάτια μέχρι να βρει τι λειτουργεί καλύτερα. Αν θέλει να φτιάξει έναν πολύ ψηλό πύργο, θα διαπιστώσει μέσα από την πράξη ότι η σταθερότητα της βάσης παίζει σημαντικό ρόλο.

Παράλληλα, μπορεί να έρθει σε επαφή με έννοιες όπως τα μεγέθη, τα σχήματα, οι αριθμοί και τα χρώματα, χωρίς να χρειάζεται κάποιος να του τα διδάξει με τον παραδοσιακό τρόπο.

Όταν το παιχνίδι γίνεται μαζί με άλλα παιδιά, καλλιεργούνται επιπλέον κοινωνικές δεξιότητες. Τα παιδιά μαθαίνουν να συνεργάζονται, να μοιράζονται, να ακούν διαφορετικές απόψεις και να διαχειρίζονται τις διαφωνίες τους.

Τα απλά αντικείμενα μπορούν να γίνουν αφορμή για αμέτρητα παιχνίδια

Δεν είναι απαραίτητο ένα παιδί να έχει στη διάθεσή του πολλά ή ακριβά παιχνίδια για να διασκεδάσει και να δημιουργήσει.

Συχνά, αντικείμενα που δεν έχουν συγκεκριμένο τρόπο χρήσης αφήνουν περισσότερο χώρο στη φαντασία. Ένα χαρτόκουτο μπορεί να γίνει σπίτι, αυτοκίνητο ή διαστημόπλοιο. Μερικά τουβλάκια μπορούν να μετατραπούν σε κάστρο, δρόμο ή ολόκληρη πόλη.

Χαρτιά, μαρκαδόροι, πλαστελίνη, υφάσματα και κούκλες μπορούν επίσης να προσφέρουν αμέτρητες δυνατότητες για δημιουργικό παιχνίδι.

Ένας χρήσιμος τρόπος για να επιλέγετε παιχνίδια είναι να αναρωτιέστε πόσους διαφορετικούς τρόπους χρήσης επιτρέπουν. Όσο λιγότερο καθορισμένο είναι το αποτέλεσμα, τόσο περισσότερο μπορεί να πρωταγωνιστήσει η φαντασία του παιδιού.

Ακόμη και ένα παιχνίδι που έχει στηθεί στο πάτωμα δεν χρειάζεται απαραίτητα να μαζευτεί αμέσως. Αν το παιδί έχει δημιουργήσει μια ολόκληρη ιστορία ή κατασκευή και θέλει να συνεχίσει την επόμενη ημέρα, μπορεί να είναι χρήσιμο να του δώσετε τη δυνατότητα να επιστρέψει σε αυτή.

Ο ρόλος του γονέα: παρουσία χωρίς υπερβολική καθοδήγηση

Το ελεύθερο παιχνίδι δεν σημαίνει ότι ο γονέας πρέπει να απουσιάζει. Αντίθετα, μπορείτε να βρίσκεστε κοντά, να παρατηρείτε και να συμμετέχετε όταν το παιδί το επιθυμεί, χωρίς όμως να αποφασίζετε συνεχώς για εκείνο.

Αν μια κατασκευή πέσει, αφήστε το να προσπαθήσει πρώτα να καταλάβει τι μπορεί να αλλάξει. Ίσως βρει μια λύση που δεν θα είχατε σκεφτεί εσείς.

Όταν ζητήσει βοήθεια, μπορείτε να του δώσετε μια μικρή κατεύθυνση αντί να κάνετε εσείς ολόκληρη την προσπάθεια. Με αυτόν τον τρόπο εξακολουθεί να έχει τον πρωταγωνιστικό ρόλο.

Το ίδιο ισχύει και για τις ερωτήσεις. Δεν χρειάζεται κάθε δραστηριότητα να συνοδεύεται από συνεχείς ερωτήσεις σχετικά με χρώματα, αριθμούς ή σχήματα. Μερικές φορές είναι αρκετό να παρατηρείτε, να ακούτε και να αφήνετε το παιδί να σας εξηγήσει τη δική του σκέψη.

Την επόμενη φορά που θα παίξετε μαζί, δοκιμάστε κάτι απλό: αφήστε το παιδί να αποφασίσει τι θα παίξετε και ακολουθήστε τη δική του ιδέα.

Ίσως τότε διαπιστώσετε ότι το ελεύθερο παιχνίδι δεν είναι απλώς ένας τρόπος για να περάσει ευχάριστα η ώρα. Είναι ένας χώρος όπου το παιδί μπορεί να πειραματιστεί, να δημιουργήσει, να κάνει λάθη, να αναζητήσει λύσεις και να ανακαλύψει νέες δυνατότητες μόνο του.

Με αναφορές από:vwoman.gr/Επιμέλεια:ΜΚΜ