Κωνσταντινούπολη: Μεγάλη ουρά ανθρώπων έξω από μια ορθόδοξη εκκλησία της Παναγίας, στην παλιά γειτονιά “Βεφά” του δήμου Φατίχ

Τι είναι όμως αυτό που τους φέρνει κάθε πρώτη του μήνα στην Παναγία του Βεφά;

Η Παναγία του Βεφά είναι ένα από τα πιο ιδιαίτερα προσκυνήματα της Κωνσταντινούπολης, γνωστό στους Τούρκους ως Ayın Biri Kilisesi, δηλαδή «Εκκλησία της Πρώτης του Μήνα».

Η επίσημη ονομασία της είναι Εκκλησία της Κοιμήσεως της Θεοτόκου. Ονομάστηκε Παναγία του Βεφά λόγω του Σούφι Βεφά που έζησε εκεί.

Μπαίνοντας στην εκκλησία, θα δείτε τους περισσότερους προσκυνητές να κρατούν στα χέρια τους μικρά κλειδιά και να πηγαίνουν από εικόνα σε εικόνα, σταματώντας μπροστά στην καθεμιά για να προσευχηθούν.

Τα κλειδιά αυτά συνδέονται με ένα ιδιαίτερο έθιμο που διατηρείται εδώ και χρόνια.

Οι προσκυνητές παίρνουν ένα μικρό κλειδί-σύμβολο της ευχής τους, και το κρατούν μέχρι να πραγματοποιηθεί αυτό που ζήτησαν

Όταν η ευχή τους εκπληρωθεί, επιστρέφουν το κλειδί και προσφέρουν το τάμα τους ως ένδειξη ευγνωμοσύνης. Οι ευχές είναι πολλές και διαφορετικές. Άλλοι ζητούν υγεία, άλλοι εργασία, άλλοι την απόκτηση ενός παιδιού ή τη δημιουργία οικογένειας

Κάποιοι επιστρέφουν για να ευχαριστήσουν την Παναγία, προσφέροντας λάδι, γλυκά ή κουφέτα, που μοιράζουν στους παρευρισκόμενους

Κάτω από τον ναό υπάρχει το παλιό αγίασμα της Παναγίας, στο νερό του οποίου οι πιστοί αποδίδουν από παλιά θεραπευτικές ιδιότητες

Κάθε πρώτη του μήνα, πλήθος προσκυνητών, χριστιανών και μουσουλμάνων, συρρέει στην εκκλησία.

Περιμένουν υπομονετικά στην ουρά για να προσκυνήσουν και να πάρουν αγιασμό, με τον οποίο, σύμφωνα με το έθιμο, ραντίζουν τα σπίτια και τους χώρους εργασίας τους.

Η ιστορία του προσκυνήματος φτάνει μέχρι τα βυζαντινά χρόνια, όταν στην περιοχή (γνωστή τότε ως Σφωρακίου) υπήρχε ναός αφιερωμένος στην Κοίμηση της Θεοτόκου, με το αγίασμά του.

Μετά την Άλωση, ο ναός κατεδαφίστηκε και ο χώρος μετατράπηκε σε περιβόλι. Το 1750 το κτήμα αγοράστηκε από έναν Ηπειρώτη και, σύμφωνα με την παράδοση, η κόρη του είδε στον ύπνο της την Παναγία, η οποία της υπέδειξε τη θέση του αγιάσματος.

Το 1755, έπειτα από ανασκαφές, αποκαλύφθηκαν η υπόγεια στοά, η δεξαμενή και μια μαρμάρινη εικόνα, με χρονολογία 1080.

Αργότερα το προσκύνημα πέρασε στη Μακεδονική Φιλεκπαιδευτική Αδελφότητα Κωνσταντινουπόλεως, ενώ αποκαταστάθηκε το 1956 (μετά τις καταστροφές των Σεπτεμβριανών του 1955).

Η παρουσία τόσων μουσουλμάνων σε έναν ορθόδοξο χώρο λατρείας είναι μια από τις ιδιαίτερες εικόνες της Κωνσταντινούπολης.

Η Παναγία, η Μεριάμ όπως ονομάζεται στο Ισλάμ, τιμάται και από τους μουσουλμάνους ως μητέρα του Ιησού, τον οποίο αναγνωρίζουν ως προφήτη.

Εδώ, σε μια μικρή εκκλησία της παλιάς Πόλης, ένα τόσο μικρό κλειδί μπορεί να συμβολίζει τις ελπίδες τόσων ανθρώπων.