Παρέμβαση στη Βουλή για βαμβακοπαραγωγούς και κίνδυνο απώλειας του «πριμ άνθρακα» των 31,7 ευρώ/στρέμμα για το βαμβάκι
*Κίνδυνος να χαθεί το 2026 για τους βαμβακοπαραγωγούς, μεταξύ αυτών και της Θράκης, σημειώνει ο Βουλευτής
Ερώτηση στη Βουλή των Ελλήνων για το καθεστώς αβεβαιότητας, στο οποίο παραμένουν χιλιάδες βαμβακοπαραγωγοί της χώρας, καθώς, παρά τις επανειλημμένες κυβερνητικές εξαγγελίες για την εφαρμογή από το 2026 της Παρέμβασης Π3-70-5.1 «Μείωση αποτυπώματος άνθρακα σε αρόσιμες καλλιέργειες», μέχρι σήμερα δεν έχει δημοσιευθεί η σχετική πρόσκληση, κατέθεσε ο Ανεξάρτητος Βουλευτής Ξάνθης, Χουσεΐν Ζεϊμπέκ.
Ο Βουλευτής σημειώνει πως η συγκεκριμένη παρέμβαση έχει ιδιαίτερη σημασία για τη βαμβακοκαλλιέργεια, καθώς προβλέπει ενίσχυση ύψους 31,7 ευρώ ανά στρέμμα, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις, για την εφαρμογή πρακτικών μείωσης του αποτυπώματος άνθρακα, ενώ υπενθυμίζει τις συγκεκριμένες και επανειλημμένες κυβερνητικές δηλώσεις για εφαρμογή αυτής της παρέμβασης, που προηγήθηκαν, όλο το προηγούμενο διάστημα.
Παρά ταύτα βρισκόμαστε πια στο β΄ μισό του Σεπτεμβρίου 2026 και η πρόσκληση δεν έχει ακόμη εκδοθεί, ενώ σύμφωνα με δημοσιεύματα, το θεσμικό πλαίσιο της παρέμβασης εξακολουθεί να βρίσκεται προς επεξεργασία στην ΑΑΔΕ, χωρίς να έχει ολοκληρωθεί ο απαιτούμενος σχολιασμός προς τις διαχειριστικές αρχές. Με αποτέλεσμα να διατυπώνονται πλέον σοβαρές επιφυλάξεις για το κατά πόσο είναι ακόμη εφικτό να παραμείνει το 2026 ως πρώτο έτος εφαρμογής και ενίσχυσης.
Ο Βουλευτής σημειώνει πως το ζήτημα αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία καθώς, ήδη από τον Μάιο του 2026, είχε αναφερθεί ότι είχε συνταχθεί σχέδιο υπουργικής απόφασης, το οποίο επρόκειτο να αποσταλεί στην ΑΑΔΕ έως το τέλος Μαΐου και ότι η πρόσκληση είχε προγραμματισθεί να εκδοθεί τον Ιούνιο του 2026, ωστόσο, σχεδόν τέσσερις μήνες αργότερα, αυτό δεν έχει συμβεί, ενώ την ίδια στιγμή, οι παραγωγοί καλούνται να λάβουν αποφάσεις για την Ενιαία Αίτηση Ενισχύσεων 2026 και για την επιλογή οικολογικών σχημάτων, χωρίς να γνωρίζουν εάν και σε ποιο βαθμό αυτά θα είναι συμβατά, σε επίπεδο αγροτεμαχίου, με την Παρέμβαση Π3-70-5.1.
Η κατάσταση αυτή δημιουργεί σοβαρά προβλήματα προγραμματισμού. Η προδημοσίευση της παρέμβασης προέβλεπε ως βασικό στόχο τη μείωση κατά 20% του αποτυπώματος άνθρακα το 2026 σε σχέση με το 2025, με διατήρηση της μείωσης κατά τα έτη 2027 και 2028. Εάν όμως το πρώτο έτος εφαρμογής μεταφερθεί τελικά στο 2027, προκύπτουν κρίσιμα ερωτήματα, όπως ποιο θα θεωρηθεί έτος βάσης για τον υπολογισμό της μείωσης του αποτυπώματος άνθρακα, τι θα συμβεί με τις πρακτικές και τις δαπάνες που πραγματοποίησαν ήδη οι παραγωγοί εντός του 2026, εάν οι παραγωγοί που προετοιμάστηκαν στηριζόμενοι στις επίσημες κυβερνητικές ανακοινώσεις θα χάσουν την προβλεπόμενη ενίσχυση για το 2026 και πώς θα διαμορφωθεί πλέον η τριετής περίοδος δεσμεύσεων της παρέμβασης.
Ο Βουλευτής σημειώνει πως το ζήτημα αφορά άμεσα και τους βαμβακοπαραγωγούς της Περιφερειακής Ενότητας Ξάνθης, όπου το βαμβάκι αποτελεί σημαντική αροτραία καλλιέργεια και πηγή εισοδήματος για μεγάλο αριθμό αγροτών.
Υπογραμμίζει πως οι παραγωγοί της Ξάνθης βρίσκονται ήδη αντιμέτωποι με αυξημένο κόστος παραγωγής, υψηλές δαπάνες για ενέργεια, καύσιμα, λίπανση και φυτοπροστασία, καθώς και με την πίεση που ασκούν οι χαμηλές διεθνείς τιμές του βαμβακιού, ενώ τονίζει πως, υπό αυτές τις συνθήκες, μια ενδεχόμενη απώλεια του έτους 2026 από το πρόγραμμα δεν αποτελεί απλώς μια τεχνική μεταβολή στο χρονοδιάγραμμα μιας παρέμβασης, αλλά αφορά σε μια ενίσχυση που είχε επανειλημμένα ανακοινωθεί στους παραγωγούς ως μέτρο στήριξης της βαμβακοκαλλιέργειας και την οποία πολλοί παραγωγοί είχαν ήδη εντάξει στον οικονομικό και καλλιεργητικό τους σχεδιασμό.
Με βάση τα παραπάνω και με το δεδομένο ότι ήδη από τον Φεβρουάριο του 2025 το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων είχε ανακοινώσει ειδική πρόβλεψη ενίσχυσης 31,7 ευρώ ανά στρέμμα για το βαμβάκι στο πλαίσιο του μέτρου μείωσης του αποτυπώματος άνθρακα, ο Βουλευτής Ξάνθης ρωτά τον αρμόδιο Υπουργό:
- Για ποιο λόγο δεν έχει ακόμη εκδοθεί η πρόσκληση της Παρέμβασης Π3-70-5.1 «Μείωση αποτυπώματος άνθρακα σε αρόσιμες καλλιέργειες», ενώ είχε προγραμματισθεί η έκδοσή της ήδη από τον Ιούνιο του 2026;
- Δεσμεύεται το Υπουργείο ότι το 2026 θα παραμείνει πρώτο έτος εφαρμογής και επιλεξιμότητας της παρέμβασης και ότι οι βαμβακοπαραγωγοί δεν θα χάσουν την προβλεπόμενη ενίσχυση των 31,7 ευρώ ανά στρέμμα για το έτος 2026; Εάν όχι, για ποιο λόγο μεταβάλλεται ο σχεδιασμός που είχε επανειλημμένα ανακοινωθεί δημόσια από την πολιτική ηγεσία του ΥΠΑΑΤ ήδη από το 2025;
- Σε περίπτωση μεταφοράς του πρώτου έτους εφαρμογής στο 2027, ποιο έτος θα ληφθεί ως έτος βάσης για τον υπολογισμό της απαιτούμενης μείωσης κατά 20% του αποτυπώματος άνθρακα;
- Τι θα προβλεφθεί για τους παραγωγούς που, στηριζόμενοι στην προδημοσίευση και στις επίσημες ανακοινώσεις του Υπουργείου, έχουν ήδη πραγματοποιήσει εντός του 2026 δαπάνες ή εφαρμόσει καλλιεργητικές πρακτικές με στόχο τη συμμόρφωσή τους με τις απαιτήσεις του προγράμματος;