Κοινωνικοί λειτουργοί αντιμέτωποι με απειλή ποινικών διώξεων για άρνηση εκτέλεσης εισαγγελικών εντολών – Στο επίκεντρο η χρόνια υποστελέχωση των κοινωνικών υπηρεσιών

Έξι κοινωνικοί λειτουργοί του Δήμου Αμαρουσίου κλήθηκαν να δώσουν εξηγήσεις στην Εισαγγελία, καθώς αρνήθηκαν να υλοποιήσουν εισαγγελικές παραγγελίες για τη διενέργεια κοινωνικών ερευνών, με αποτέλεσμα να αντιμετωπίζουν το ενδεχόμενο δίωξης για απείθεια.

Οι κοινωνικές έρευνες πραγματοποιούνται ύστερα από εντολή εισαγγελικών αρχών σε περιπτώσεις όπου υπάρχουν καταγγελίες ή ενδείξεις για περιστατικά ενδοοικογενειακής βίας, κακοποίησης ή παραμέλησης ανηλίκων, ηλικιωμένων και άλλων ευάλωτων πολιτών. Η υπόθεση αυτή φέρνει στο προσκήνιο χρόνιες δυσλειτουργίες του συστήματος κοινωνικής πρόνοιας, αλλά και τα σοβαρά προβλήματα στελέχωσης των αρμόδιων υπηρεσιών.

Οι ενστάσεις των κοινωνικών λειτουργών

Την υπόθεση ανέδειξε η Αγωνιστική Συσπείρωση Κοινωνικών Λειτουργών, η οποία συμμετέχει στον Σύνδεσμο Κοινωνικών Λειτουργών Ελλάδος (ΣΚΛΕ).

Σύμφωνα με όσα υποστηρίζουν οι εργαζόμενοι, είναι συμβασιούχοι σε συγχρηματοδοτούμενο πρόγραμμα και οι συμβάσεις τους δεν προβλέπουν την εκτέλεση κοινωνικών ερευνών κατόπιν εισαγγελικής παραγγελίας. Παράλληλα, εκφράζουν έντονη ανησυχία ότι, εάν προχωρήσουν στις συγκεκριμένες έρευνες, ενδέχεται να βρεθούν αντιμέτωποι με αγωγές ή μηνύσεις από τα πρόσωπα που ερευνώνται, χωρίς να απολαμβάνουν τη νομική κάλυψη που παρέχεται στους μόνιμους υπαλλήλους.

Οι ίδιοι στρέφουν τα πυρά τους τόσο προς την Εισαγγελία, την οποία κατηγορούν ότι δεν λαμβάνει υπόψη τους όρους των συμβάσεών τους, όσο και προς τη δημοτική αρχή, υποστηρίζοντας ότι αντί να διεκδικήσει ενίσχυση των κοινωνικών υπηρεσιών, μεταφέρει τις ευθύνες στους εργαζόμενους.

Η απάντηση του Δήμου Αμαρουσίου

Από την πλευρά του, ο Δήμος Αμαρουσίου επισημαίνει ότι είχε ενημερώσει εγκαίρως τις εισαγγελικές αρχές για τη μη εκτέλεση των παραγγελιών και ότι η συνάντηση μεταξύ του Γενικού Γραμματέα και του εισαγγελέα πραγματοποιήθηκε με πρωτοβουλία της Εισαγγελίας.

Σε ό,τι αφορά τη νομική προστασία των συμβασιούχων, ο Δήμος αναφέρει πως το Δημοτικό Συμβούλιο έχει ήδη εγκρίνει απόφαση για την παροχή πλήρους νομικής υποστήριξης στους συγκεκριμένους εργαζόμενους, εφόσον αυτή χρειαστεί κατά την άσκηση των καθηκόντων τους. Ωστόσο, εξακολουθούν να υπάρχουν αμφιβολίες για το κατά πόσο η συγκεκριμένη απόφαση αρκεί, καθώς δεν υπάρχει σαφής νομοθετική πρόβλεψη ούτε σχετική απάντηση από το Υπουργείο Εσωτερικών.

Η δημοτική αρχή υποστηρίζει ακόμη ότι, παρά το γεγονός πως οι κοινωνικοί λειτουργοί απασχολούνται μέσω του προγράμματος «Κέντρο Κοινότητας», οι εισαγγελικές παραγγελίες έχουν υποχρεωτικό χαρακτήρα και πρέπει να εκτελούνται, επικαλούμενη σχετικό έγγραφο του Υπουργείου Εσωτερικών από το 2018. Ωστόσο, το ίδιο έγγραφο αφήνει περιθώρια διαφορετικών ερμηνειών, καθώς αφενός περιορίζει τα καθήκοντα των συμβασιούχων στο αντικείμενο του προγράμματος και αφετέρου αναφέρει ότι οι εισαγγελικές εντολές είναι δεσμευτικές και για αυτούς.

Παρεμβάσεις του ΣΚΛΕ

Το Περιφερειακό Τμήμα Αττικής του ΣΚΛΕ καταδικάζει το κλίμα πίεσης και τις απειλές ποινικών διώξεων εις βάρος των κοινωνικών λειτουργών, επιρρίπτοντας ευθύνες στη δημοτική αρχή για τη διαχρονική έλλειψη μόνιμου προσωπικού και οργανικών θέσεων.

Παράλληλα, ο Σύνδεσμος επισημαίνει ότι οι εισαγγελικές παραγγελίες για κοινωνικές έρευνες αποστέλλονται πλέον σχεδόν αποκλειστικά στις κοινωνικές υπηρεσίες των δήμων, παρότι η σχετική νομοθεσία προβλέπει ότι αρμόδιες είναι οι κοινωνικές υπηρεσίες των Πρωτοδικείων. Παρόλο που η σχετική διάταξη ισχύει από το 1996, οι υπηρεσίες αυτές δεν έχουν ποτέ οργανωθεί και στελεχωθεί.

Ο ΣΚΛΕ ζητά να σταματήσουν οι ποινικές διώξεις, οι υποχρεωτικές εντολές και κάθε μορφή διοικητικής πίεσης προς τους κοινωνικούς λειτουργούς, οι οποίοι εργάζονται υπό ιδιαίτερα δύσκολες συνθήκες.

Το διαχρονικό πρόβλημα της υποστελέχωσης

Η συγκεκριμένη υπόθεση αναδεικνύει ένα ευρύτερο πρόβλημα που αφορά συνολικά τις κοινωνικές υπηρεσίες της χώρας. Στον Δήμο Αμαρουσίου υπηρετούν μόλις τρεις μόνιμοι κοινωνικοί λειτουργοί, ενώ, σύμφωνα με τον ΣΚΛΕ, αντίστοιχη εικόνα επικρατεί σε πολλούς δήμους της Ελλάδας.

Όπως επισημαίνει ο Σύνδεσμος, υπάρχουν περιοχές όπου ένας μόνο κοινωνικός λειτουργός καλείται να εξυπηρετήσει χιλιάδες πολίτες, αλλά και δήμοι χωρίς κανέναν κοινωνικό λειτουργό. Επιπλέον, πολλές κοινωνικές δομές βασίζονται σε προγράμματα ευρωπαϊκής χρηματοδότησης με συγκεκριμένη διάρκεια, γεγονός που δυσχεραίνει τον μακροπρόθεσμο σχεδιασμό και την αποτελεσματική κάλυψη των κοινωνικών αναγκών.

Ως λύση, ο ΣΚΛΕ προτείνει τη θεσμοθέτηση εθνικής αναλογίας κοινωνικών λειτουργών, ώστε να διασφαλιστεί επαρκής στελέχωση όλων των δήμων και να παρέχονται ισότιμες και ποιοτικές κοινωνικές υπηρεσίες σε κάθε πολίτη.

Με αναφορές απόin.gr/Επιμέλεια:ΜΚΜ